
Vertigo of draaiduizeligheid
De meest bekende vormen van draaiduizeligheid zijn
-
Benigne Paroxysmale Positie Duizeligheid (BPPD)
-
(Ziekte van) Menière
-
Neuritis vestibularis
Benigne Paroxysmale Positie Duizeligheid (BPPD)
Benigne Paroxysmale Positie Duizeligheid (BPPD) is een acute draaiduizeligheid die ontstaat bij bewegingen, bijvoorbeeld als je gaat liggen en/of bij omdraaien in bed. De draaiduizeligheid is zeer heftig maar duurt kort, gewoonlijk minder dan een minuut.
Soms gaat de duizeligheid gepaard met een misselijk gevoel. De klachten zijn uitputbaar, dat wil zeggen dat herhaling van de snelle hoofdbewegingen de klachten doet verminderen of tijdelijk laat verdwijnen.
Oorzaak
De precieze oorzaak voor BPPD is nog onbekend. Men vermoedt dat oorsteentjes in het binnenoor losraken en door snelle positieverandering neerslaan op de zintuigcellen in het evenwichtsorgaan. Dit leidt tot kortdurende overprikkeling van de zintuigcellen en daarmee tot draaiduizeligheid. BPPD kan soms optreden na een hoofdongeval, ooroperatie, bij een ontsteking of doorbloedingsstoornis van het binnenoor of na langdurige bedrust. Maar in de meeste gevallen is er echter geen duidelijke oorzaak aantoonbaar.
Diagnose
Om een goede diagnose te kunnen stellen is onderzoek nodig. Met behulp van de zogenaamde kiepproef, de "Dix-Hallpike manoeuvre". kunnen we de duizeligheid bij BPPD opwekken. Meestal is er is een typische oogbeweging zichtbaar die kan worden geregistreerd door middel van een speciale videobril. De specifieke oogbeweging geeft ook aan waar de steentjes zich precies bevinden en is belangrijk om de goede behandeling in te zetten.
Behandeling
De behandeling van BPPD bestaat uit zogenaamde “Canalith repositiemanoeuvres”. Door middel van een specifieke handgreep (bijvoorbeeld de "Epley manoeuvre") worden de loszittende oorsteentjes verplaatst naar het oorspronkelijke deel van het evenwichtsorgaan en kunnen daar weer (vast)hechten. Hierdoor kunnen de oorsteentjes niet meer leiden tot overprikkeling van de zintuigcellen, waardoor er geen duizeligheid meer optreedt.
Ziekte van Menière
Bij de ziekte van Ménière zijn er drie klachten:
1. Aanvallen van draaiduizeligheid
ooral in het beginstadium treden bij de ziekte van Ménière plotselinge aanvallen van draaiduizeligheid met valneiging op. Deze aanvallen gaan vaak gepaard met misselijkheid, braken, bleek zien en koud zweet. Tijdens de aanvallen, die meestal enkele uren duren, zijn normale werkzaamheden vaak niet mogelijk. De aanvallen kunnen variëren qua duur en intensiteit. Het is niet te voorspellen wanneer er weer een aanval zal optreden.
2. Slechthorendheid
Na de eerste aanval, soms ook later, ontstaat er (wisselend) gehoorverlies, meestal aan één oor. In de regel begint het gehoorverlies in de lage tonen. Na verloop van tijd kan ook het horen van hogere tonen minder worden.
3. Oorsuizen
Vaak treedt er wisselend 'oorsuizen' op, dat meestal het ergst is tijdens en vlak na een aanval van duizeligheid. Het geluid kan ook meer brommend, dreunend of fluitend zijn. Soms horen mensen het lawaai niet in hun oor maar in hun hoofd. Veel patiënten hebben last van een drukkend of vol en verstopt gevoel in het oor. Vaak gaat dit gevoel vooraf aan een aanval.
Neuritis vestibularis
Neuritis vestibularis is een ontsteking van het binnenoor, die door een virale infectie (griep, verkoudheid, Covid) kan optreden. Het kenmerkt zich door acuut optredende, heftige draaiduizeligheid, die langzaam in de loop van dagen tot weken weer afneemt. De patiënt voelt zich doorgaans ernstig ziek en ligt de eerste dagen het liefst op bed en de normale werkzaamheden kunnen nauwelijks worden uitgevoerd.
In het begin gaat de draaiduizeligheid vaak gepaard met misselijkheid en braken. De verschijnselen zijn voor de patiënt -en vaak ook voor diens huisarts- zo heftig dat de patiënt doorverwezen wordt naar de specialist om andere oorzaken uit te sluiten.
Na de heftige duizeligheid volgt een periode van onstandvastigheid, geleidelijk overgaand in een enigszins onzeker gevoel bij snelle hoofdbewegingen. Eén van de onderzoeken die we doen is de Video Head Impulse Test (Video HIT): met een videobril controleren we hoe goed je je ogen rechtuit kunt fixeren bij snelle hoofd-draai bewegingen.
Goede 'vestibulaire revalidatie / -oefentherapie' onder deskundige begeleiding kan de klachten langzaam veel doen verminderen.